Τα Ταμπακαριά ήταν τόπος επεξεργασίας των δερμάτων και αναπτύχθηκαν στην ανατολική βραχώδη περιοχή των Χανίων πριν από τα μέσα του 19ου αιώνα, μακριά από τα τείχη της πόλης. Υπάρχουν βέβαια μαρτυρίες για την εγκατάσταση βυρσοδεψείων στα Χανιά από τον 18ο αιώνα.
Σύμφωνα με επίσημο αραβικό έγγραφο, η κυρίως εγκατάσταση αυτών των βιοτεχνιών στην περιοχή πραγματοποιήθηκε κατά την περίοδο της Αιγυπτιοκρατίας (1830-40).
Η επιλογή αυτής της περιοχής δεν έγινε τυχαία αφού ο τόπος αυτός ήταν ο πλέον κατάλληλος: βρισκόταν αρκετά μακριά και ταυτόχρονα κοντά στην πόλη, σε τοποθεσία όπου υπάρχουν άφθονα υπόγεια υφάλμυρα νερά, δίπλα σε αβαθή θάλασσα που ήταν χρήσιμη στο πρώτο στάδιο επεξεργασίας του δέρματος. Αρχικά, η εγκατάσταση έγινε στο παραθαλάσσιο τμήμα της οδού Βιβιλάκη αλλά αργότερα (μετά το 1920) επεκτάθηκε και ανατολικότερα στην Αγία Κυριακή.
Ο μεσοπόλεμος ήταν η εποχή της μεγαλύτερης ακμής των Ταμπακαριών. Κατά τη γερμανική Κατοχή τα βυρσοδεψεία σταμάτησαν να λειτουργούν, ενώ μεταπολεμικά νέος μηχανολογικός εξοπλισμός αντικατέστησε παλιότερες μεθόδους και ο εκσυγχρονισμός κατέστησε τις βιοτεχνίες πιο παραγωγικές και κερδοφόρες. Σημαντικό μέρος του τζίρου αποτελούσαν οι εξαγωγές.
Η κάμψη ξεκίνησε τη δεκαετία του 70, για να φτάσει στις μέρες μας να απομένουν ζωντανές ελάχιστες, περίπου το ένα δέκατο των αρχικών επιχειρήσεων. Απομένουν τα κτήρια, τα κελύφη, πολλές φορές με ολόκληρο τον παλιό εξοπλισμό τους, μνημεία πλέον σήμερα της βιομηχανικής αρχαιολογίας. Σήμερα, από τα βυρσοδεψεία, άλλα είναι εγκαταλελειμμένα, άλλα έχουν αλλάξει χρήση και μόνο μερικά από αυτά συνεχίζουν να λειτουργούν.
Το μοναδικό στοιχείο που δεν μεταβλήθηκε στον χρόνο είναι η αρχιτεκτονική τους. Προσαρμοσμένα στις φυσικές κλίσεις του τοπίου, τα βυρσοδεψεία είναι ισόγεια με είσοδο από τον δρόμο και είναι δίπατα ή τρίπατα από τη μεριά της θάλασσας. Χτισμένα με πέτρα και κεραμιδένιες στέγες, είναι τοποθετημένα στη σειρά, και διακόπτονται μόνο από πολύ στενά απότομα περάσματα με σκαλοπάτια προς τη θάλασσα.
Αποτελούν ένα αρχιτεκτονικό σύνολο μοναδικό που αξίζει να δείτε από κοντά.
Διεύθυνση: Βιβιλάκη & Αγ. Κυριακής